Speel je Wijs - Woordenschat

Arja Kerpel

Groepsleerkracht - Specialist hoogbegaafdheid

Informatie

Prijs 64.95
Leeftijd 4-8 jaar
Aantal spelers 2-30
Uitgever Koninklijke van Gorcum
Speelduur 10 - 30 minuten

Puntenbeoordeling

Educatief
Speelplezier
Differentiatie
Uitdaging
Strategie
Creativiteit
Herspeelbaarheid

Inhoud

De set Speel je wijs - Woordenschat bestaat uit:

  • Het boek met daarin:
    • Achtergrondinformatie over woordenschatontwikkeling, spelontwikkeling en didactiek.
    • 200 drama- en spelopdrachten.
    • 100 spelvormen voor woordenschatverwerving.
  • Een map met 200 praatplaten, de meeste op stevig A4-formaat, een aantal op A3-formaat.
  • Gratis materiaal bij de activiteiten. 

Het boek en de map zijn ook los verkrijgbaar. Speel je Wijs is geschreven door Irma Smegen, de illustraties zijn van Sanne Bruinsma.

speel je wijs, woordenschat, bewegen, spelen, spelletjes, spelletje, drama, feest, feestje, ontwikkeling, ontwikkelingsmateriaal, spel, spellen, cooperatief leren, cooperatieve werkvormen, activiteit, bewegingsspel, les, leuke les, leerzaam, gym, didactische werkvorm, jonge kind, groep 1, groep 2, groep 3, groep 4

Beschrijving

Met Speel je Wijs leer je aan de hand van mooie platen en leuke activiteiten op een speelse manier nieuwe woorden.

Speel je Wijs combineert het ontwikkelen van woordenschat met drama en spel. Als uitgangspunt staat verwoord: Spelen is taalbeleving; een effectieve manier om woordenschatontwikkeling te stimuleren. Je begrijpt woorden beter als je ze daadwerkelijk beleeft omdat je niet alleen je hoofd gebruikt, maar je hele lijf. Meerdere delen in je hersenen worden geactiveerd waardoor dat wat je leert beter beklijft.

In het boek staan 200 drama- en spelopdrachten, voor groep 1 – 4 per jaar 50. 

Elke spelvorm is gekozen rond een woordgroep. Er zijn verschillende manieren om te werken met de woordgroepen:

  • Als losse spelvorm
  • Binnen een thema. Het past prima binnen OGO.
  • Binnen je lessen van het leergebied Oriëntatie op Jezelf en de Wereld. 

Bij elke activiteit staan de volgende onderdelen beschreven:

  • De woordgroep bij die les. Hierin zitten eenvoudige en moeilijkere woorden.
  • De woordenboekinformatie van het basiswoord op kindniveau.
  • Indien nodig: de beschrijving van de benodigde materialen.
  • Uitgewerkte spelvormen die passen bij het basiswoord.
  • Optioneel: een suggestie voor differentiatie.
  • Boekentips.
Voorbeeld
Bij de praatplaat van de tuin staat de volgende activiteit:
Acteerspel – geschikt om te presenteren

De kinderen krijgen in groepjes of in tweetallen een spelopdracht. Het publiek (de kinderen die kijken) vertellen steeds hoe je kon zien dat de kinderen de opdracht speelden. Opdrachten die je kunt geven:

  • Maai het gras.
  • Plant een plantje in de tuin.
  • Spit een kuil in de tuin met je schep.
  • Zaai zaadjes.
  • Haal een krop sla uit de moestuin.
  • Haal onkruid uit de tuin.
  • Geef de planten in de tuin water met de gieter.
  • Je bent aan het harken.
  • Je ruikt aan een bloem.
  • Je loopt over het natte gras en je glijdt uit.
  • In de siertuin zijn mooie bloemen, je plukt een bos bloemen.
  • Je plukt besjes van de struik en eet ze op.

In het boek staat ook een overzicht van 100 werkvormen, met daarbij informatie voor welke groep (1-4) en groepsgrootte het geschikt is. Zo kun je met een beetje creativiteit ook woordgroepen en praatplaten combineren met andere activiteiten. 

Albert Einstein - ‘Play is the highest form of research’

Beoordeling

Ontwikkelingsgebieden

Speel je Wijs stimuleert de volgende ontwikkelingsgebieden:

  • Taalontwikkeling. Met name de woordenschat, woordgebruik en taalbewustzijn.
  • Spelontwikkeling. 
  • Creativiteit. Met name de verbeelding.
  • Sociaal-emotionele ontwikkeling. Bijvoorbeeld het coöperatief uitvoeren van opdrachten, het luisteren naar elkaar en het herkennen en benoemen van emoties.

Kerndoelen

De belangrijkste kerndoelen waaraan je werkt met Speel je Wijs, zijn:

  • Kerndoel 1. De leerlingen leren informatie te verwerven uit gesproken taal. Ze leren tevens die informatie, mondeling of schriftelijk, gestructureerd weer te geven.
  • Kerndoel 2. De leerlingen leren zich naar vorm en inhoud uit te drukken bij het geven en vragen van informatie, het uitbrengen van verslag, het geven van uitleg, het instrueren en bij het discussiëren.
  • Kerndoel 12. De leerlingen verwerven een adequate woordenschat en strategieën voor het begrijpen van voor hen onbekende woorden. Onder ‘woordenschat’ vallen ook begrippen die het leerlingen mogelijk maken over taal te denken en te spreken.
  • Ook veel kerndoelen van Oriëntatie op Jezelf komen aan bod: je lichaam, natuur, verkeer, normen, cultuur, enz.
  • Kerndoel 54. De leerlingen leren beelden, taal, muziek, spel en beweging te gebruiken, om er gevoelens en ervaringen mee uit te drukken en om er mee te communiceren.
  • Kerndoel 55. De leerlingen leren op eigen werk en dat van anderen te reflecteren.

Woordenselectie

In het woordenschatonderwijs is van belang om met woordenlijsten te werken. Waarom? Het veelgebruikte thematische aanbod sluit vaak niet aan op de benodigde basiswoordenschat. Om een voorbeeld te geven: Als je werkt over het thema 'Eskimo’s' in een kleutergroep is het woord 'iglo' geen woord dat tot de basiswoordenschat van een kleuter behoort. De woorden die wel tot de basiswoordenschat behoren, komen vaak niet expliciet aan bod. Veel kinderen beheersen deze woorden al, maar voor een deel is zijn deze woorden nog geen onderdeel van hun basiswoordenschat. 

Daarom maakt Speel je Wijs gebruik van een woordenlijst. Ze selecteerden woorden om de volgende redenen:

  • Het woord kan exemplarisch zijn voor andere woorden.
  • Het woord spreekt tot de verbeelding.
  • Het woord is noodzakelijk om te kennen. 

De woorden komen overeen met veelgebruikte methodes en streefwoordenlijsten.

Pluspunten

  • De activiteiten zijn erg leerzaam én leuk. Speel je Wijs laat zien dat deze combinatie goed samen kan gaan.
  • Deze activiteiten zijn goed doordacht, ontwikkeld in samenwerking met het onderwijsveld en getest met kinderen.
  • De platen zijn erg aansprekend, kleurrijk en creatief. Een compliment voor de illustratrice!
  • Het informatieve gedeelte staat vol met goede, bruikbare informatie. Het is verrijkt met mooie citaten.
  • Het is niet duur, zeker als je het als set koopt.

Echte minpunten zijn lastig te vinden. Een punt wat nog wel iets sterker zou kunnen, is de differentiatie. In Speel je Wijs wordt op twee manieren gedifferentieerd:

  • In het aanbod van de woorden. Er zitten makkelijke en moeilijkere woorden bij.
  • Onderaan elke activiteit staat een differentiatieopdracht. 

De differentiatieopdrachten zijn in veel gevallen leuke uitbreidingsactiviteiten, maar niet perse moeilijker of gericht op de leerbehoeften van meer- en hoogbegaafde leerlingen. Maar misschien ben ik als specialist hoogbegaafdheid een beetje te kritisch op dit gebied. Gelukkig is er in de spelvormen veel ruimte is voor creativiteit, eigen ideeën en initiatieven, daardoor blijft het leuk voor kinderen die de woorden al kennen.

Nog een tip: Het zou leuk zijn als de platen ook beschikbaar komen voor het digibord. Dan kun je ze nóg beter bekijken.

Tot slot

Ik ben erg enthousiast over Speel je Wijs. Favoriete activiteiten bij het testen waren het acteerspel, de vertelpantomime en het reactiespel. Het is echt genieten, van en met de kids. Saaie oefeningen zijn vervangen door een prikkelende didactiek. De activiteiten slaan een brug tussen cognitie en kunst.

Speel je Wijs is een aanrader voor iedereen die woordenschat en spel op een actieve en creatieve manier wil stimuleren. Meer lezen? Zie www.speeljewijs.com

Bestellen

Bestelpagina Speel je Wijs

Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.